250x250

01 Cze

Jak przedstawić małżeństwo w literaturze?

„Żyli długo i szczęśliwie” – tak zazwyczaj kończą się wszelkiego rodzaju opowieści. Coraz częściej jednak można spotkać się z tym, iż relacje po ślubie również są opisywane. Można to zrobić na jeden z co najmniej czterech sposobów. Małżeństwo zgodne, z jedną stroną dominującą, niedobrane lub patologiczne – to, na które się decydujemy, zależy od gatunku i akcji, jaką chcemy poprowadzić.

Zgodne małżeństwo

Najbardziej klasyczne i teoretycznie najprostsze do opisania. Z reguły taka para jest całkowicie „zwyczajna” – małżonkowie kłócą się rzadko, z reguły stanowią wzór dla innych. Mają swoje mniejsze i większe problemy, ale z reguły są szczęśliwi. To para, która na bank posiada lub będzie posiadać potomstwo. Rzadko takie małżeństwa są wykorzystywane jako postacie pierwszoplanowe, głównie ze względu na fakt, iż trudno ich historię rozwinąć tak, by była interesująca. Najczęściej są przyjaciółmi głównych bohaterów, niejako ich wzorem do naśladowania. Jak stworzyć taką parę? Przede wszystkim między małżonkami powinna istnieć prawidłowa komunikacja, tj. wzajemna wymiana myśli, pewne porozumienie oraz uznawanie racji drugiej strony. Warto pamiętać, że życie takiej pary idzie w bardzo konkretnym kierunku, według ustalonego schematu: ślub, dzieci, zakup domu, emerytura. Kariera w tym wszystkim nie jest najistotniejszym elementem, lecz dopełnieniem idealnego życia, w którym każdy klocek posiada swoje miejsce.

Dominująca kobieta lub mężczyzna

W przeciwieństwie do poprzedniej pary, ta stanowczo może być wykorzystana jako postać pierwszoplanowa. I intuicyjnie ją w takim położeniu stawiamy. Kiedy? Jest to klasyczna sytuacja, kiedy nasz wymyślony główny bohater posiada partnera życiowego. Wówczas siłą rzeczy poświęcamy więcej czasu i historii postaci, o której przeżyciach piszemy, małżonka traktując jako jej uzupełnienie. Jednak to nie jedyna opcja przedstawienia takiego małżeństwa. Innym sposobem jest skupienie się właśnie na takiej relacji i ukazanie jej plusów bądź minusów. Dominujący mężczyzna może być zarówno opiekuńczym wojskowym, który nie chce, by rodzinie stała się krzywda, jak też okrutnym tyranem, który podporządkowuje sobie wszystkich wokół. Podobnie kobieta – może pracować w tajnej organizacji, zapewniając byt rodzinie, jak też być nieprzyjemną heterą, która z otoczeniem porozumiewa się przy pomocy krzyku i rozkazów. Wszystko zależy od charakterów postaci oraz epoki, w jakiej je umieścimy. Im dawniejsze czasy, tym większa rola mężczyzn a mniejsza kobiet. Współczesna powieść może z kolei dotyczyć tego, iż kobiety są w dużej mierze nastawione na karierę i to ich mężowie przejmują obowiązki domowe.

Małżeństwo niedobrane

Ciągłe kłótnie lub, przeciwnie, brak jakiejkolwiek komunikacji i ignorowanie. Cisza lub wrzask. Każda decyzja prowadzi do sprzeczki lub zamieszania. Różne poglądy na życie, odmienne priorytety i plany na przyszłość. Taka para nie musi być patologiczna, jej problemem jest wyłącznie niedopasowanie. Taki model stanowi dobre tło dla głównej akcji – stopniowe oddalanie się od siebie bohaterów aż w końcu rozpad ich związku, może przyczynić się do rozwoju głównej osi fabularnej. Ważne, aby kulminacyjny moment rozstania był jednocześnie punktem zwrotnym w życiu bohaterów. Dostrzegą prawdziwą miłość, postanowią przewartościować swoje życie lub wyznaczyć inną drogę rozwoju. Każda opcja jest dopuszczalna i intrygująca. W tym modelu również można wpleść wątek zdrady lub też powolnego zakochiwania się w innych postaciach.

Patologiczny związek

Rzecz idealna do powieści psychologicznych lub obyczajowych. Taka forma ma za zadanie uzmysłowienie czytelnikowi, że nie wszyscy bohaterowie książek mają idealne życie. Alkohol, manipulacja, przemoc domowa – to tylko kilka propozycji na poprowadzenie takiego wątku. Co istotne – bohaterowie wcale nie muszą wywodzić się z nizin społecznych, by tego rodzaju problemy im się zdarzały. Co więcej – toksyczny może być zarówno mężczyzna, jak i kobieta. To, na kogo padnie, zależy od głównego pomysłu na historię. W takim modelu istotne jest przedstawienie głębszych aspektów, np. złe wzorce wyniesione przez jednego z małżonków z domu, próby uleczenia związku czy też sytuacji zagrażających życiu. To pokaże całokształt sytuacji, podważając jednoznaczny osąd czytelnika.