250x250

28 Mar

Jak napisać powieść faktograficzną?

Powieść oparta na faktach jest jedną z trudniejszych do stworzenia. Główne ze względu na fakt, iż istnieje cienka granica między rzetelną powieścią a historycznym sprawozdaniem. Jeśli naszym celem nie jest stworzenie podręcznika do historii ani pracy naukowej na temat omawianych wydarzeń, musimy włożyć nieco wysiłku w utwór. Jak stworzyć dobrą powieść faktograficzną?

Research

To jest podstawowy element pracy twórczej przy tego typu powieściach. Przede wszystkim musimy dane wydarzenie, okres, epokę poznać bardzo szczegółowo. Nie wystarczą jedynie powszechnie znane dane – potrzebne są szczegóły, dzięki którym będziemy mogli stworzyć szkielet historii. Warto tutaj przeszukać specjalistyczne strony internetowe oraz artykuły naukowe. Co ważne – aby w pełni zrozumieć dane wydarzenia, dobrze jest sięgać po różne źródła, opisujące je z różnej strony. Jest to pracochłonne i żmudne, jednak niezwykle przydatne w późniejszej pracy. Dobrze jest wynotować najważniejsze informacje w taki sposób, by móc następnie z nich swobodnie skorzystać. Ważna uwaga – najlepiej jest sięgać po te fragmenty historii, o których mamy już pewną wiedzę i które nas najbardziej interesują. Wówczas w naturalny sposób staniemy się ekspertami z tej działki i łatwiej przekształcimy fakty w utwór.

Rys fabuły

Kiedy mamy zebrane wszystkie niezbędne dane, pora zabrać się do pracy twórczej. Zanim zaczniemy pisać, musimy sobie uporządkować wszelkie zebrane informacje i ułożyć je w logiczną całość. Następnie czeka nas najtrudniejszy etap – musimy sprawić, aby te wszystkie wiadomości utworzyły ciekawą powieść. Słowem – z badaczy historii przekształcamy się w twórców, którzy muszą opracować swoją wizję tych wydarzeń. Istnieją różne sposoby stworzenia dobrej fabuły opartej na faktach. Można posługiwać się relacjami i zwyczajnie stworzyć z nich zbiór zeznań jak w „Medalionach”. Można je także wykorzystać do pokazania swojej wizji wydarzeń. Możemy to zrobić z perspektywy wymyślonego lub faktycznego bohatera, który zwyczajnie opowie swoją historię. Ostatecznie można również wykorzystać fakty jako luźną inspirację i stworzyć całkowicie własną wersję wydarzeń. Wówczas jednak nie będzie to już powieść faktograficzna, lecz inspirowana wydarzeniami.

Obudź wenę

Jeśli mamy główny zamysł, najwyższy czas, aby zastanowić się nad tym, co będzie dalej. Czy bohaterowie mają być dokładnie tacy, jacy byli za życia? Czy nasza powieść ma być przy okazji czyjąś biografią? Te pytania należy sobie zadać, aby później nie mieć problemów ze zbytnim zbliżaniem lub oddalaniem się od oryginalnej historii. Warto uruchomić wenę, aby w trakcie pisania nie stworzyć suchej relacji. Pamiętajmy, że w powieści dopuszczalne jest pewne modyfikowanie znanych faktów. Oczywiście w granicach rozsądku, bo inaczej wkroczymy na pole zupełnie innego gatunku. Powieść faktograficzna służy po prostu opowiadaniu prawdziwej historii. Jeśli wolimy stworzyć coś samodzielnie od początku do końca, raczej zrezygnujmy z tego gatunku i sięgnijmy po zwykłe typy utworów. Jak zatem pogodzić budzenie weny z trzymaniem się faktów? Wystarczy wyobrazić sobie, w jaki sposób byśmy daną historię opowiedzieli naszemu dobremu znajomemu. Warto to przećwiczyć w różnych formach – bardziej bajkowej, dramatycznej czy komediowej. Wówczas najlepiej zauważyć, że można coś opowiedzieć na różne sposoby, nie zmieniając za bardzo pierwotnych faktów.

Opowiedz historię

Kiedy już wiemy co chcemy opowiedzieć oraz jak chcemy to zrobić, pozostaje już „tylko” pisanie. Jeśli poprzednie punkty odpowiednio wypełnimy, wówczas będzie to najprzyjemniejsza i najprostsza rzecz do zrobienia. O czym pamiętać w trakcie już właściwego procesu twórczego? Przede wszystkim o tym, aby mimo wszystko hamować swoją wyobraźnię. Nie możemy przekłamywać faktów – naszym celem jest ich opowiedzenie w interesujący sposób, a nie ich całkowite przekształcenie. Tyczy się to zarówno wydarzeń, jak i występujących bohaterów. Możemy dodawać mniej istotne postacie, jednak im bardziej będziemy się trzymać zdobytej wiedzy, tym lepszy utwór stworzymy. Sami czytelnicy również docenią ową zgodność historyczną. Niestety, powieści faktograficzne najczęściej trafiają do rąk osób zainteresowanych danym tematem i nie lubiących zbytniej modyfikacji faktów. Dlatego bezpieczniej jest się trzymać pierwowzoru.